อ่าน: 3008
Small_font Large_font

Mebendazole (มีเบนดาโซล)

คำอธิบายพอสังเขป

มีเบนดาโซล (mebendazole) เป็นยาขับพยาธิ (anthelmintics) ใช้สำหรับรักษาการติดเชื้อพยาธิดังต่อไปนี้

  • พยาธิตัวกลม (ascariasis)
  • พยาธิปากขอ (uncinariasis)
  • พยาธิเข็มหมุด (enterobiasis และ oxyuriasis)
  • พยาธิแส้มา (whipworm)

ยานี้อาจใช้สำหรับรักษาการติดเชื้อพยาธิชนิดอื่นๆตามความเห็นชอบของแพทย์

มีเบนดาโซล (mebendazole) ออกฤทธิ์โดยป้องกันการดูดซึมน้ำตาลกลูโคสเข้าสู่ตัวพยาธิ ทำให้พยาธิขาดพลังงานและตายลงในที่สุด

ก่อนการใช้ยา

การแพ้ยา

โปรดแจ้งบุคลากรทางการแพทย์หากท่านเคยมีอาการผิดปกติใดๆหรือมีประวัติการแพ้ยามีเบนดาโซล (mebendazole) หรือ ส่วนประกอบใด ๆ ในยานี้ รวมทั้งการมีประวัติเคยแพ้สารอื่น ๆ เช่น อาหาร สารกันเสียหรือสี เป็นต้น

ตั้งครรภ์

ABCDX

รายการนี้จัดอยู่ในประเภท 'C' สำหรับสตรีมีครรภ์

จากการศึกษาในสัตว์พบว่ายาทำให้เกิดความผิดปกติต่อตัวอ่อนในครรภ์ แต่ไม่มีรายงานการศึกษาที่ควบคุมอย่างดีในมนุษย์ หรือ ไม่มีรายงานการศึกษาในมนุษย์และสัตว์ถึงผลของยาต่อตัวอ่อนหรือทารกในครรภ์ ดังนั้น ควรใช้ยานี้เมื่อมีการประเมินแล้วว่าจะเกิดประโยชน์มากกว่าความเสี่ยงในการเกิดความผิดปกติของทารกในครรภ์

ควรหลีกเลี่ยงการใช้ยานี้ เว้นแต่แพทย์พิจารณาแล้วว่าจำเป็นต้องใช้ เนื่องจากพบว่าก่อให้เกิดทารกวิรูปและปัญหาอื่นๆ ในหนูทดลองเมื่อให้มีเบนดาโซล (mebendazole) ครั้งเดียว อย่างไรก็ตามพบว่ามีเบนดาโซล (mebendazole) ไม่ทำให้เกิดทารกวิรูปหรือปัญหาใดๆ ในสตรีตั้งครรภ์ที่รับประทานยานี้ในช่วง 3 เดือนแรกของการตั้งครรภ์

กำลังให้นมบุตร

ยังไม่ทราบแน่ชัดว่ามีเบนดาโซล (mebendazole) สามารถผ่านเข้าสู่น้ำนมได้หรือไม่ ถึงแม้ว่ายาส่วนใหญ่สามารถผ่านเข้าสู่น้ำนมได้ในปริมาณเล็กน้อย แต่อาจใช้ได้อย่างปลอดภัยในขณะให้นมบุตร มารดาที่กำลังรับประทานยานี้และต้องการให้นมบุตรควรปรึกษาแพทย์หรือเภสัชกร

เด็ก

ยานี้มีข้อมูลจำกัดเกี่ยวกับการทดลองในเด็กที่มีอายุมากกว่า 2 ปี เมื่อใช้ยานี้ในขนาดยาที่ให้ผลในการรักษายังไม่พบว่าเกิดอาการไม่พึงประสงค์หรือปัญหาใดๆที่แตกต่างจากในผู้ใหญ่

ผู้สูงอายุ

ยาหลายชนิดยังไม่มีการศึกษาในผู้สูงอายุ ดังนั้นจึงยังไม่ทราบการทำงานที่แท้จริงของยาว่ามีการทำงานเช่นเดียวกันกับในผู้ป่วยวัยอื่นหรือไม่ รวมทั้งยังไม่ทราบว่ายานี้ทำให้เกิดอาการไม่พึงประสงค์, ปัญหาใดๆที่แตกต่างกันในผู้สูงอายุหรือไม่เนื่องจากยังไม่มีข้อมูลเกี่ยวกับการเปรียบเทียบมีเบนดาโซล (mebendazole) ในผู้สูงอายุกับวัยอื่นๆ

ยาอื่นที่ใช้อยู่

ถึงแม้ว่ายาบางอย่างไม่ควรใช้ร่วมกัน ในบางกรณีที่มียาสองชนิดแตกต่างกัน อาจใช้ร่วมกันได้ถึงแม้ว่าอันตรกิริยาอาจเกิดขึ้นก็ตาม ในกรณีนี้แพทย์อาจปรับเปลี่ยนขนาดยาหรือมีข้อควรระวังอื่นๆ ที่จำเป็น ท่านต้องแจ้งบุคลากรทางการแพทย์หากท่านกำลังรับประทานยาอื่นหรือยาที่สามารถหาซื้อได้โดยไม่ต้องมีใบสั่งยาของแพทย์ร่วมด้วย

ภาวะโรคร่วม

ปัญหาการเจ็บป่วยอื่นๆที่ท่านเป็นอยู่ อาจส่งผลต่อการใช้มีเบนดาโซล (mebendazole) ท่านควรแจ้งแพทย์หรือเภสัชกร หากท่านมีสภาวะเหล่านี้ร่วมด้วย เช่น

  • โรคครอห์น (Crohn’s disease)
  • โรคตับ
  • โรคลำไส้ใหญ่อักเสบเรื้อรัง (ulcerative colistis) ผู้ป่วยที่มีภาวะนี้อาจทำให้โอกาสในการเกิดอาการไม่พึงประสงค์จากมีเบนดาโซล (mebendazole) เพิ่มขึ้น

การใช้ที่ถูกต้อง

ผู้ป่วยมักหาซื้อมีเบนดาโซล (mebendazole) รับประทานเอง ดังนั้นควรอ่านเอกสารกำกับยาอย่างละเอียดก่อนใช้ยานี้

การใช้ยานี้ไม่ต้องมีการเตรียมผู้ป่วยเป็นพิเศษ เช่น การอดอาหาร, การใช้ยาระบายหรือยาสวนทวารหรือขั้นตอนอื่นๆที่จำเป็น ก่อนการรักษา, ระหว่างการรักษาหรือสิ้นสุดการรักษาหลังจากรับประทานมีเบนดาโซล (mebendazole)

ยาเม็ดมีเบนดาโซล (mebendazole) อาจรับประทานโดยการเคี้ยว หรือบดและผสมลงในอาหารก็ได้

สำหรับผู้ป่วยที่รับประทานมีเบนดาโซล (mebendazole) เพื่อรักษาพยาธิเข็มหมุด

  • เพื่อให้ยากำจัดเชื้อได้อย่างสมบูรณ์ ท่านควรใช้ยานี้ตลอดการรักษา ในผู้ป่วยบางรายอาจต้องได้รับยานี้เพื่อกำจัดเชื้ออย่างสมบูรณ์ในคอร์สการรักษาที่ 2 ท่านจึงไม่ควรลืมรับประทานยา

สำหรับผู้ป่วยที่รับประทานมีเบนดาโซล (mebendazole) เพื่อรักษาพยาธิปากขอ, พยาธิตัวกลมหรือพยาธิแส้ม้า

  • เพื่อให้ยากำจัดเชื้อได้อย่างสมบูรณ์ ท่านควรใช้ยานี้ตลอดการรักษา ในผู้ป่วยบางรายอาจต้องได้รับยานี้เพื่อกำจัดเชื้ออย่างสมบูรณ์ในคอร์สการรักษาที่ 2
  • พยาธิปากขออาจติดต่อสู่ผู้อื่นได้ง่ายโดยเฉพาะบุคคลที่อาศัยอยู่ในบ้านเดียวกัน ดังนั้นอาจต้องรักษาทุกคนในบ้านเพื่อป้องกันการติดเชื้อหรือกลับเป็นซ้ำ สมาชิกทุกคนภายในบ้านอาจต้องได้รับการรักษาอีกครั้งใน 2-3 สัปดาห์เพื่อกำจัดเชื้ออย่างสมบูรณ์

สำหรับผู้ป่วยที่รับประทานมีเบนดาโซล (mebendazole) เพื่อรักษาการติดเชื้ออื่นๆอาจต้องรับประทานยาในขนาดสูงเมื่อจำเป็น

  • *มีเบนดาโซล (mebendazole) ออกฤทธิ์ได้ดีเมื่อรับประทานพร้อมอาหารโดยเฉพาะอาหารพวกไขมัน (ตัวอย่างเช่น อาหารที่มีส่วนประกอบของนมหรือไอศกรีม) จะช่วยให้การกำจัดเชื้อดีขึ้นเนื่องจากยาดูดซึมเข้าสู่ร่างกายได้มากขึ้น หากท่านกำลังได้รับคำแนะนำให้รับประทานอาหารที่มีไขมันต่ำควรปรึกษาแพทย์หรือเภสัชกร

ขนาดยา

ขนาดยาของมีเบนดาโซล (mebendazole) อาจแตกต่างกันในผู้ป่วยแต่ละราย ควรใช้ยาตามคำแนะนำของแพทย์ หรือ เภสัชกร หรือ ตามที่ระบุไว้บนฉลากยา

จำนวนครั้งของการรับประทานยาในแต่ละวัน,ระยะห่างของการรับประทานยาในแต่ละครั้งและระยะเวลาที่ท่านรับประทานยาขึ้นอยู่กับสภาวะโรคของท่านที่ท่านต้องรับประทานมีเบนดาโซล (mebendazole)

เมื่อลืมใช้ยา

หากท่านลืมรับประทานยาให้รีบรับประทานทันทีที่นึกได้ ถ้าใกล้ถึงมื้อต่อไปให้ข้ามมื้อที่ลืมและรับประทานยาต่อในมื้อถัดไปในขนาดยาปกติ โดยไม่ต้องเพิ่มขนาดยาเป็นสองเท่า

การเก็บรักษา

  • เก็บให้พ้นมือเด็ก
  • เก็บให้ห่างจากความร้อนและหลีกเลี่ยงการสัมผัสแสงโดยตรง
  • ห้ามเก็บยาแคปซูลหรือยาเม็ดมีเบนดาโซล (mebendazole) ไว้ในห้องน้ำ ใกล้อ่างล้างมือหรือที่ชื้น ความร้อนหรือความชื้นอาจเป็นสาเหตุให้ยาเสื่อมคุณภาพ
  • ทิ้งยาเมื่อยาหมดอายุ

ข้อควรระวัง

ควรพบแพทย์ตามนัดเพื่อติดตามการรักษา โดยเฉพาะการติดเชื้อที่ต้องรับประทานยาขนาดสูง เพื่อให้แน่ใจว่ากำจัดเชื้อได้อย่างสมบูรณ์และได้ติดตามผลไม่พึงประสงค์ของยา

หากอาการไม่ดีขึ้นภายใน 2-3 วันหรืออาการกลับแย่ลงกว่าเดิม ควรกลับไปพบแพทย์

สำหรับผู้ป่วยที่รับประทาน มีเบนดาโซล (mebendazole) เพื่อรักษาพยาธิเข็มหมุด

  • ในผู้ป่วยบางรายอาจกลับเป็นซ้ำหลังจากรักษาด้วยมีเบนดาโซล (mebendazole) ควรสวมผ้าอ้อมหรือกางเกงชั้นในตอนนอน อาบน้ำทุกวันและซักเครื่องนอน, ชุดนอนทั้งหมดหลังการรักษาเพื่อป้องกันการกลับเป็นซ้ำ
  • แพทย์อาจให้คำแนะนำอื่นๆ เพื่อป้องกันการกลับเป็นซ้ำ หากท่านมีข้อสงสัยใดๆควรปรึกษาแพทย์หรือเภสัชกร

สำหรับผู้ป่วยที่รับประทาน มีเบนดาโซล (mebendazole) เพื่อรักษาพยาธิปากขอหรือพยาธิแส้ม้า

  • ในการติดเชื้อพยาธิปากขอและพยาธิแส้ม้าอาจทำให้เกิดภาวะโลหิตจาง ดังนั้นแพทย์อาจให้ท่านรับประทานธาตุเหล็กเสริมเพื่อป้องกันภาวะโลหิตจาง ท่านต้องรับประทานยาทุกวันในขณะที่ท่านรักษาการติดเชื้อพยาธิปากขอหรือพยาธิแส้ม้า ห้ามลืมรับประทานยา แพทย์อาจให้ท่านรับประทานธาตุเหล็กเสริมอีก 6 เดือนหลังจากที่ท่านหยุดรับประทานมีเบนดาโซล (mebendazole) แล้ว หากท่านมีข้อสงสัยใดๆควรปรึกษาแพทย์หรือเภสัชกร

อาการไม่พึงประสงค์

ยาอาจทำให้เกิดอาการไม่พึงประสงค์บางอย่างที่ไม่ต้องการ ซึ่งอาการเหล่านี้ไม่ได้เกิดกับผู้ใช้ยาทุกราย แต่หากเกิดอาการไม่พึงประสงค์ขึ้นควรได้รับการรักษาที่เหมาะสม

ก. ควรพบแพทย์ทันที หากมีอาการไม่พึงประสงค์ต่อไปนี้เกิดขึ้น

พบน้อยหรือน้อยมาก

  • ไข้, ผื่นที่ผิวหนังหรือคัน, เจ็บคอ, เหนื่อยและอ่อนแรงผิดปกติ

ข. อาการไม่พึงประสงค์อื่น ๆ อาจเกิดขึ้นได้โดยไม่จำเป็นต้องได้รับการรักษา อาการไม่พึงประสงค์เหล่านี้จะหายไปในระหว่างการรักษาเนื่องจากร่างกายจะปรับตัวเข้ากับยา ควรปรึกษาแพทย์หรือเภสัชกรถ้าอาการไม่พึงประสงค์เหล่านี้เกิดขึ้นติดต่อกันนานหรือรบกวนการใช้ชีวิตประจำวันของท่าน

พบน้อย

  • ปวดท้องหรือไม่สบายท้อง ท้องร่วง คลื่นไส้ อาเจียน

พบน้อยมาก

  • มีนงง ผมร่วง ปวดศีรษะ

ค. อาการไม่พึงประสงค์อื่น ๆ นอกเหนือจากที่ระบุไว้อาจเกิดขึ้นในผู้ป่วยบางราย หากท่านสังเกตเห็นอาการไม่พึงประสงค์อื่น ๆ ควรปรึกษาแพทย์หรือเภสัชกร

กลุ่มยา

ยานี้จัดอยู่ในกลุ่มยาต่อไปนี้

ยาที่เกี่ยวข้อง

ยานี้เกี่ยวข้องกับยาต่อไปนี้

Albendazole

ชื่อทางการค้า

ยานี้มีชื่อทางการค้าต่อไปนี้

Alworm suspension (ออลเวอรัม ซัสเปนชั่น), Alworm (ออลเวอรัม), Anti-worm susp, Benda, Benda syrup (เบนด้า ไซรัป), Bendazole (เบนดาโซล), Benfu, Big-Ben 500, Drivermide, Fuben 500 (ฟูเบน 500), Fuben 88, Fuben 90 (ฟูเบน 90), Fugacar, Hero-Benson, K.B. Bendazole (เค.บี.เบนดาโซล), Masaworm-1, Meben (มีเบน), Mebenda-P, Mebendazole B L Hua tab, Mebendazole Community Pharm susp, Mebendazole GPO tab, Mebendazole Utopian susp, Medazole suspension (mebendazole 100 mg. per 5ml.) (มีดาโซล ชนิดแขวนตะกอน (มีเบนดาโซล 100 มก. ต่อ 5 มล.)), Medazole tab (มีดาโซล), Rid-O-Worm (tablet), Warca susp, Wormob suspension

ข้อมูลนี้ไม่สมบูรณ์ ยานี้อาจจะยังมีชื่อทางการค้าอื่นที่ไม่ได้แสดงในนี้ หรือชื่อทางการค้าที่แสดงในนี้อาจจะไม่อนุญาตให้จำหน่ายแล้ว

แหล่งอ้างอิง

  1. Micromedex Thomson Healthcare. Advice for the Patient Drug Information in Lay Language USP DI, volume ll. 25th ed. Massachusetts: Micromedex Thomson Healthcare, 2005: 1077-9.
  2. Klasco RK (Ed): DRUGDEX® System (electronic version). Thomson Micromedex, Greenwood Village, Colorado, USA. Available at: http://www.thomsonhc.com (cited: Oct 6, 2009).
  3. Joint Formulary Committee. British National Formulary. 57th ed. London: British Medical Association and Royal Pharmaceutical Society of Great Britain, 2009: 364-6.
  4. Sunthornraj N, Fun LF, Evangelista LF, Labandilo LD, Romano MB, Afable JO, et al. MIMs Thailand. 106th ed. Bangkok: MediMedia (Thailand); 2007.

ธวัชชัย ปิยะวัฒน์ , นรวร เจนณรงค์ , หทัยรัตน์ คังคะสุวรรณ
โพยม วงศ์ภูวรักษ์
25 สิงหาคม 2552 15 ตุลาคม 2553
เพื่อนแนะนำ : เงินด่วน 30 นาทีถูกกฎหมาย, เราชนะรอบ 4, ยืมเงิน 3000 ด่วน, แอพผ่อนของ, กู้เงิน, สมัครบัตรเครดิต, สินเชื่อไม่เช็ค บูโรถูกกฎหมาย